Dag-in-dag-uit zetten ze zich in om mensen beter te maken: de zorgverleners. Maar soms worden daarbij stoffen gebruikt die voor henzelf een gezondheidsrisico vormen. Tijdens het Opgelucht Symposium kwamen professionals uit de zorg en aanverwante industrieën bijeen om dieper in te gaan op de risico’s en oplossingen in dit vakgebied. Rik Menting, bedrijfsarts bij PreventPartner, presenteerde er een casus over blootstelling aan de kankerverwekkende stof formaldehyde op de afdeling pathologie.
Ziekenhuizen hangen vol met ventilatie- en afzuigsystemen om te voorkomen dat virussen, bacteriën of gevaarlijke stoffen blijven hangen. Maar zo’n systeem kan ook weleens falen. Toen er door een technische storing in het afzuigsysteem van de afdeling pathologie een overschrijding van de grenswaarden voor formaldehyde was ontstaan, werd aan PreventPartner om advies gevraagd.
Risico’s formaldehyde
Formaldehyde zit overal in kleine hoeveelheden in de omgevingslucht. Sterker nog, we produceren het in ons lichaam als afvalstof. In ziekenhuizen kunnen hogere concentraties ontstaan, onder ander door ontsmettingsmiddelen. Op de afdeling pathologie wordt gewerkt met formaline, een waterige oplossing met 4% formaldehyde. Blootstelling aan formaldehyde kan leiden tot gezondheidsklachten; de stof is irriterend en kankerverwekkend. Om te voorkomen dat medewerkers gezondheidsrisico’s lopen is er op de afdeling pathologie afzuiging geïnstalleerd, wordt er gewerkt in zuurkasten en worden persoonlijke beschermingsmiddelen gebruikt.
Wat doe je als de techniek het laat afweten?
De maatregelen tegen deze blootstelling waren in de basis dus op orde. Maar toch ging het mis en werd de veilige grenswaarde in de afdeling in 2025 enkele keren overschreden. In samenwerking met de arbeidshygiënist werd er een risico-inschatting gemaakt. De bedrijfsarts en arbeidshygiënist bezochten samen de werkplek en informeerden de betrokken medewerkers tijdens een lunchsessie over de gezondheidsrisico's. De inschatting op lange termijn gezondheidsklachten werd als laag beoordeeld.
Transparantie
Rik: “Medewerkers die werken met kankerverwekkende stoffen hebben recht op een Periodiek Arbeidsgezondheidskundig Onderzoek (PAGO); dit was niet geregeld. Naar aanleiding van dit incident zijn de medewerkers alsnog in de gelegenheid gesteld om het spreekuur van de bedrijfsarts te bezoeken voor een PAGO.” Het PAGO bestond uit een gesprek met de bedrijfsarts. In dit gesprek werden de gezondheidsrisico's en aanwezigheid van klachten besproken. Rik: “Een belangrijk aspect is een open en transparante communicatie waarbij er ook aandacht is voor risicocommunicatie. Er zijn bedrijfsgeneeskundige dossiers aangelegd en het onderzoek is in 2026 herhaald.” Uiteraard zijn ook de bronmaatregelen hersteld. Sinds 2025 zijn er geen overschrijdingen van de grenswaarde meer geconstateerd.
Wilt u meer weten over risico’s in uw werkomgeving?
Blootstelling aan gevaarlijke stoffen vormt een gezondheidsrisico voor werkenden. Inademing van deze stoffen kan werkgerelateerde longziekten veroorzaken. Het is belangrijk om deze risico’s vroegtijdig op te sporen en zoveel mogelijk te beperken.
Neem contact met ons op voor advies en onderzoek.